موسکا

نرم باد چلېده، د شپې سندره د کابل په واټونو کې زمزمه کېده او پيکه ګروفونو په غرونو کې د بند کابل په کاسه د تروږمۍ زړه مات کړى او نرۍ ساه يې پکې پو کړې وه. د شپې دوه بجې وې او په بام په پراته فرش اوږد غځېدلى وم، د خوښۍ احساس مې هان په رګونو کې ځغلېده، پاس مې ستورو ته کتل عجيبه کيسه يې کوله، تا به ويل چې خاندي او په تېرو څو کلونو کې زموږ د ليدنې او آشنايئ کيسه کوي.

سګرېټ مې خواته پراته وو لاس مې ور اوږد کړ او په ښکلې هوا کې مې يو سګرېټ دود کړ. کله به مې سترګې پټې کړې او په چرتونو کې به ډوب شوم او کله به مې سترګې لوڅې کړې او د سګرېټ کش او روښنايئ ته به مې وکتل. خو ستورو نه پرېښودم خداى زده کيسې يې رانه غوښتې…

د کندهار کسيه چې هلته هم د شپې په دوو بجو پروت وم او له ستورو سره مې خبرې کولې، هغوى به د خړ ښار چوپې او په تياره کې نغښتې بڼې ته اشاره وکړه او ما به هم په ښار نظر واچاوه، هلته هم چوپې او خوږې سندرې د بشر کيسه کوله او داسې به يې په خوند زمزمه کوله تا به ويل چې بشر ته يې د نيوکې ګوته نيولې او وايي چې ولې ولې او ولې… خو مابه يې ډېرو خبرو ته غوږ نه نيوه او د کندهار له فضا څخه به مې خوند اخيست.

هغه د اسلام آباد له لوړې ودانۍ څخه د اسلام آباد د اسمان د ستورو کيسه، هلته هم ستورو عجيبې خبرې کولې، کله به يې خندل او کله به يې د نري شمال په ژبه ويل چې ددې ځاى بشر هم تر موږ لاندې ژوند کوي او غورې کوي، ټول ښار په رڼا کې ډوب وو او د ستورو له رڼاوو يې مخونه پټ کړي وو.

د دوبۍ په آسمان کې هم ستورو خوله په خندا خلاصه کړې وه، آسمان څکو ودانيو خوله ورته پورته نيولې وه سپين رڼا ښار يې د ستورو رڼا ته څه ويلو اجازه نه ورکوله او ته وا د هغوى په خولو يې لاس نيولى خپلې سندرې يې ويلې، د ستورو کوچني ځنځير بيا لاس تر لاس نيولي وو او لاندې يې په لوړو لوړو ودانيو کې بشر ته اشارې کولې خو ته وا خوښ نه ايسي خپله ځلا يې هم له خلکو پټوله.

د تهران په آسمان کې هم د شپې په دوو بجو ستورو په خلاصه خوله خندل او له ډېرې مستۍ يې د سينه چاک نخرې کولې، هغوى هم لاندې د بشر ستړو منډو ته اشارې کولې، زه د تهران په پاس سر کې د آسمانڅکې ودانۍ په کړکۍ ورته ولاړ وم او له نري شمال سره مې غېږې نيولې.

په تاشکند کې هم د شپې په دوو بجو ستورو خپل اتڼ اچولى وو او په سترګک سترګک يې راسره روغبړ وکړ، ډېره شېبه مو يو بل ته وکتل لکه چې زړه يې راته تنګ شوى وي نن يې د بشر له حاله خبرې نه کولې يواځې مو خپل حالونه سره ويل، ناڅاپي مې د هغوى دې شوخۍ ته پام واوښت چې له خندا په ډکه خوله يې د پاسپورت غوښتنه کوله… ومې خندل…

سګرېټ ته مې فکر شو هاغه لومړى کش او نور همداسې پاتې شوى، ستورو ته مې وکتل لکه چې ګيله کوي چې ډېر ليرې سره تللي وو، هغوى بيا وخندل او ما هم خپل سګرېټ ته کش ورکړ، دود مې د کابل له هوا سره يو ځاى د ځيګر برخې برخې ته ريښې وغځولې او ما هم په ټول خوند د ستورو په لور پوپ کړ، له ستورو سره مې خداى پاماني وکړه سګرېټ مې هم غوځار کړ.

خو …

واى ريښتيا دوه څيزونه مې له ياده ووتل هغه دا چې يو مې له ستورو څخه د بشر کيسه وانه ورېده او بل مې په سګرېټ چرت خراب شو چې همداسې مې غورځار کړ..

اوس هم پښېمان يم

دادي تر اوسه پښېمانه يم په هغه سګرېټ کې څو کشونه نور هم وو...

کابل

دوهم ليک

سلامونه، څنګه يې؟ نه پوهېږم بيا مې ولې زړه غواړي چې ليک وليکم، له بېګا راهيسې مې بيا په زړه ورېږې، خپه يمه خداى مکړه تېر ليک مې ځورولې نه يې، خو اوس په ټولو غمونو، دردونو او سرخوږيو پښه ږدم، په ډاګه وايم ښه يمه، خوشحاله يمه او ته هم باور وکړه…

ريښتيا ګيله دې کړې وه چې ولې خپه شوى يم، ليکلي دې وو( کيسې ليکه، کيسې ليکه، زما کيسې خوښيږي)، ګرانې پوه يم چې کيسې ستاهم خوښيږي، دلته درسره ژمنه کوم چې کيسې به ليکم او يواځې به يې تاته ليکم، که نورو لوستې لولي به يې، خو زه يې تاته ليکم، هو يواځې تاته…

تا ليکلي وو چې هغه ليکوال چې زما کيسې نه مني، ورته ووايم چې: انسان او د هغه تاريخ کيسه او کيسه هم د انسان تاريخ دى، دادي ورته وايم او ورته وبه وايم، خو هغه نور څه هم ويله، هغه ويل چې له پخوانيو کيسه ليکوالو که نور هېڅ زده نه کړو دومره زده کولاى شو چې پخوانيو څنګه ډوډۍ خوړله…

خو ريښتيا هغوى کيسې په کاغذونو ليکلې، د هغه تر خبرې زموږ پخواني ماته را ياد شول، چې کاغذ يې نه درلود، چا ورته د نوبل جايزه هم نده ورکړې او نه هم چا زما په څېر د کيسه ليکوالو په کتار کې راوستي دي، د هغوى کيسې ډېرې خوږې وې، ډېر ښه پيل يې درلود، د خندا وړ ده چې د لنډې کيسې په فورم يې ويلې خو کاش چې ليکلې يې واى، ښايي څوک پيدا شوي واى چې کومه جايزه يې ورکړې واى، ښايي د پيغام يې هم چېرته څرک لګېدلى واى.

ګيله خو لا لرمه، ګيلې مې نه خلاصيږي، خو دومره وايم چې کيسې نه ورکېږي، که ورکېدلاى زه به درته داسې کيسه وليکم چې بايد ورکه شوې واى، هغه د لوړو غرونو د لوړو تورو غارونو د خلکو کيسه چې په باراني ورځ د اور د لمبو تر خوا را ټول وو…

د ونو په شنو پاڼو د باران هر څاڅکى په تېزۍ لګېده او ښکته ترې اوبه څڅېدې، د باران غږ د غار له خولې لاندې په شنو او تورو تېږو په شرنګي تېرېده، د غار په منځ کې نرى دود له چټکو لمبو پورته کېده او ورسره د غوښې د کباب بوى شاوخوا نيولې وه.

غټ سړي چې پلته او خيرن ويښتيان يې په اوږو پراته وو، پېړه څرمن يې اغوستې وه، د غار په خوله کې ناست وو، او ښکته يې د غره لاندې دره کې د باران لاندې د اوښتونکو را اوښتونکو ونو سيل کاوه.

د اور خواته ناست ځوان په يوه غټه جينۍ چې سينه او ځنګنونه يې په کوچنيو ټوټو پټ کړي وو څنګ وهلى وو، خواته يې ناستې زړې ښځې په اور په نرو لښتو کې پېيلې غوښه په اور يوې او بلې خواته اړوله، ټول په واکمنه چوپتيا کې د اور لمبو ته ځير وو، او کله کله به يې د چاغ غټ سړي چې د غار په خوله کې يې ښکته په دره کې ښکار څاره خبرو ته غوږ ونيو، هغه غاړه تازه کړه او آرام يې وويل:

- د هغوى کيسه ډېره ورونکې ده…

څه شېبه چوپ وو بيا يې زياته کړه

- هغوى خلک را نيسي، زړه يې پرې باسي او هغه خپل خداى ته نذرانه کوي، سر او تنه يې خلکو ته ور اچوي…

له اور چارچاپېرو ناستو ښځو او ځوان يو بل ته وکتل، چاغ سړى هم د غار له خولې را پورته شو او په اور د اوښتونکې را اوښتونکې غوښې لښته يې را پورته کړه او په خوله يې دهغې پوچول پيل کړل.

لکه چې کيسه يې هيره شوې وي ډېره شېبه چوپ وو، وروسته يې وويل:

- په ښکته ځنګلونو کې هم جګړې زياتې شوې دي وايي منکرانو نوى مذهب راوړى…

په دودو تور شوى غار د چاغ سړي د خبرو له غوڅېدو وروسته چوپ وو، او يواځې به يې په غوښو شخوند واهه او خوند به يې اخيست.

باران زياتېده، تياره هم خپرېده، په غار کې ناست خلک په اور را نږدې کېدل او د چاغ سړي خبرې هم زياتې شوې، د غوښې وروستۍ لښته يې راپورته کړه خولې ته يې ونيوله او ويې ويل:

- کاش چې مشر ته ورغلي واى، ښايي نوې کيسه يې کړې واى…

تر دا نوې کيسې مې يې خبره دومره اوږده کړه، په لنډو به ووايم چې د هغه ليکوال چې ما ترې تاته ليکلي وو هغه خبره ځواب کړم چې پخوا هم خلکو نوې کيسې غوښتې، ډوډۍ خو يې تا وليدله چې څرنګه يې خوړله، نو زه به هم نوې کيسې ليکم، خير که چا پرې له دې امله خندل چې پيغام نلري، څه سر دې خوږوم ته به وخت نلرې، که ليک مې درته ورسيږي، غوسه به شې چې وخت دې نيسم…

ګيلې ډېرې دي، ته چې تللې يې دېخوا غمونو خوله لګولې او هره ورځ يو نه يو غم راځي، نور مې يې له ژونده زړه تور کړى، نور به درته بيا ليکمه، اوس دې په خداى سپارمه، خوښه او خوشحاله اوسې، ريښتيا! يو ځلې بيا وايمه، نور مې له ژونده زړه تور شوى.

خو …

مجبور يمه، څه وکړم؟ …

کابل

10.3.1388